สถานการณ์เช้าวันนี้ 19 ม.ค. 2569 ค่าฝุ่นแรงขึ้นจริง ไม่ใช่แค่รู้สึก
เช้าวันนี้กรุงเทพฯ ต้องยอมรับตรงๆ ว่าอากาศเริ่ม “ไม่เป็นมิตร” กับปอดเราอีกครั้ง โดยศูนย์ข้อมูลคุณภาพอากาศกรุงเทพมหานครสรุปผลตรวจวัด PM 2.5 วันนี้ ณ เวลา 07.00 น. พบค่าฝุ่นอยู่ช่วง 22.2-48.9 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร และแนวโน้ม “เพิ่มขึ้น” เมื่อเทียบกับเมื่อวานช่วงเวลาเดียวกัน ที่น่าห่วงคือมีพื้นที่ที่ขึ้นระดับสีส้ม ซึ่งหมายถึงเริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ และมีจุดที่ “เกินมาตรฐาน” อย่างชัดเจน (ค่ามาตรฐานไม่เกิน 37.5 มคก./ลบ.ม.)
ภาพรวมเชิงตัวเลข อีกชุดรายงานระบุค่าเฉลี่ยทั้งกรุงเทพฯ อยู่ที่ 33.7 มคก./ลบ.ม. แม้เฉลี่ยยังไม่ทะลุมาตรฐาน แต่ “จุดเสี่ยง” กระจายตัวหลายเขต และคนที่อยู่ในโซนติดถนนใหญ่ ใกล้แหล่งควัน หรือออกนอกบ้านเช้าๆ จะสัมผัสได้ทันทีว่าอากาศเริ่มแสบคอ แสบตา และหายใจไม่เต็มปอด
14 พื้นที่สีส้มเกินมาตรฐาน เช็กเลย เขตคุณติดโผไหม
นี่คือรายชื่อ “โซนเฝ้าระวัง” ที่ค่าฝุ่นเกินเกณฑ์ อยู่ระดับสีส้ม เริ่มกระทบสุขภาพ (เรียงตามข้อมูลรายงานช่วงเช้า)
- เขตจตุจักร หน้า ม.เกษตรศาสตร์ 48.9 มคก./ลบ.ม.
- เขตปทุมวัน หน้าสามย่านมิตรทาวน์ 45.2 มคก./ลบ.ม.
- เขตลาดกระบัง หน้า รพ.นคราภิบาล 44.5 มคก./ลบ.ม.
- เขตบางรัก ข้างป้อมตำรวจ ลานบางรักเลิฟลี่ พลาซ่า 41.6 มคก./ลบ.ม.
- เขตหลักสี่ ในสำนักงานเขตหลักสี่ 40.5 มคก./ลบ.ม.
- เขตราชเทวี ในสำนักงานเขตราชเทวี 39.7 มคก./ลบ.ม.
- เขตคลองสามวา ในสำนักงานเขตคลองสามวา 39.6 มคก./ลบ.ม.
- เขตสาทร สี่แยกหน้า สนง.เขตสาทร ซอยถนนเซนต์หลุยส์ 38.9 มคก./ลบ.ม.
- เขตพระนคร ในสำนักงานเขตพระนคร 38.5 มคก./ลบ.ม.
- เขตบางซื่อ ในสำนักงานเขตบางซื่อ 38.4 มคก./ลบ.ม.
- เขตประเวศ หน้า ซีคอน สแควร์ 38.2 มคก./ลบ.ม.
- เขตสายไหม ป้ายรถเมล์หน้า สนง.เขตสายไหม 37.9 มคก./ลบ.ม.
- เขตวังทองหลาง หน้า ปั๊มบางจาก ซ.ลาดพร้าว 95 37.7 มคก./ลบ.ม.
- เขตหนองจอก หน้า สนง.เขตหนองจอก 37.6 มคก./ลบ.ม.
สรุปแบบคนกรุงเข้าใจง่ายๆ วันนี้ใครอยู่โซนใกล้ถนนใหญ่-จุดรถหนาแน่น-เช้าๆ มีหมอก จังหวะนี้คือ “ฝุ่นสะสม” แบบเห็นผลทันที อย่าประมาทคำว่า ค่าฝุ่น เพราะมันไม่ใช่แค่ตัวเลขบนจอ แต่มันคืออนุภาคที่เข้าปอดเราได้จริง
ทำไมฝุ่น PM 2.5 ถึงน่ากลัวกว่าที่คิด อ่านจบจะรู้ว่าป้องกันต้องจริงจัง
PM 2.5 คือฝุ่นละอองขนาดเล็กมาก เล็กพอจะลอดผ่านระบบกรองธรรมชาติในจมูกและทางเดินหายใจส่วนบน แล้วลงลึกถึงหลอดลม-ถุงลมปอดได้ง่าย ยิ่งเล็กยิ่งแทรกซึมได้ดี ผลที่เจอบ่อยในวันค่าฝุ่นสูงคือ
- ไอ แสบคอ มีเสมหะ
- แน่นหน้าอก หายใจไม่อิ่ม
- ระคายเคืองตา น้ำตาไหล
- ปวดหัว อ่อนเพลีย นอนหลับไม่สนิท
และถ้าเป็นคนที่มีโรคประจำตัวอย่างหอบหืด ภูมิแพ้ หัวใจ หรือผู้สูงอายุ อาการจะ “ขึ้นเร็ว” กว่าคนทั่วไป นี่คือเหตุผลว่าทำไมวันสีส้ม ถึงต้องลดกิจกรรมกลางแจ้งแบบจริงจัง
ข้อแนะนำสุขภาพระดับสีส้ม ทำแบบไหนถึงเรียกว่าป้องกันถูกทาง
เมื่ออากาศขึ้นระดับสีส้ม แนวทางปฏิบัติที่ “เอาอยู่” ต้องแบ่งเป็น 2 กลุ่มชัดๆ
- ประชาชนทั่วไป
- ใส่อุปกรณ์ป้องกันทุกครั้งเมื่อออกนอกอาคาร โดยเฉพาะ หน้ากาก N95 หรือชนิดที่กระชับแนบหน้า
- ลดเวลาทำกิจกรรมกลางแจ้ง โดยเฉพาะออกกำลังกายหนัก
- สังเกตอาการผิดปกติ เช่น ไอ หอบ แน่นหน้าอก แสบตา
- กลุ่มเสี่ยง (เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ ผู้ป่วยโรคปอด หัวใจ หอบหืด ภูมิแพ้)
- เลี่ยงกิจกรรมกลางแจ้งที่ใช้แรงมาก
- ใส่หน้ากากที่ได้มาตรฐานทุกครั้งเมื่อจำเป็นต้องออกจากบ้าน
- ทำตามคำแนะนำแพทย์ และถ้ามีอาการผิดปกติให้รีบพบแพทย์
ทริคแบบใช้ได้จริงสำหรับคนเมือง
- ถ้าต้องนั่งมอเตอร์ไซค์หรือรอรถเมล์ริมถนน ช่วงเช้า-หัวค่ำคือเวลาฝุ่นสะสมง่าย ควร “ลดการยืนรับลมหน้าเส้นหลัก” และเลี่ยงจุดรถติด
- ถ้าต้องวิ่งออกกำลังกาย ให้ย้ายไปในอาคาร หรือเลือกช่วงที่ค่าฝุ่นลง (เช็กค่าก่อนทุกครั้ง)

ปัจจัยอากาศ 19-21 ม.ค. ระบายอากาศอ่อน ฝุ่นมีสิทธิ์สะสมเพิ่ม
ข้อมูลคาดการณ์ด้านอุตุนิยมวิทยาชี้ว่า ช่วง 19-21 ม.ค. การระบายอากาศอยู่ในเกณฑ์ “อ่อน” และชั้นบรรยากาศใกล้ผิวพื้นค่อนข้างปิด ทำให้ฝุ่นสะสมได้ง่าย แต่มีสัญญาณว่า กรุงเทพฯ ตอนล่างอาจได้รับอิทธิพลลมใต้จากอ่าวไทยแรงขึ้น ช่วยให้บางพื้นที่เริ่มผ่อนลงได้บ้าง
ส่วนช่วง 22-24 ม.ค. มีแนวโน้มยังระบายอากาศอ่อน แต่มีโอกาสฝน ซึ่งโดยหลักแล้ว “ฝนช่วยกดฝุ่น” ทำให้ค่าฝุ่นมีสิทธิ์ลดลง และวันนี้มีหมอกตอนเช้า บางพื้นที่หมอกหนา พร้อมโอกาสฝนราว 10 เปอร์เซ็นต์ของพื้นที่
ข่าวดีหนึ่งข้อ NASA ไม่พบจุดความร้อนในกรุงเทพฯ แต่รถ-ควัน-กิจกรรมในเมืองยังเป็นตัวแปรหลัก
การตรวจสอบจุดความร้อน (hotspot) ผ่านดาวเทียมจากหน่วยงาน NASA “ไม่พบจุดความร้อน” ในพื้นที่กรุงเทพฯ ตามรายงานที่สรุปร่วมกับสถานการณ์วันนี้ ซึ่งสะท้อนว่าปัจจัยฝุ่นรอบนี้ไม่ได้มาจากไฟไหม้ในพื้นที่กรุงโดยตรง แต่ยังคงต้องจับตาแหล่งกำเนิดในเมือง เช่น การจราจร ควันจากการเผาในที่โล่งรอบนอก และฝุ่นสะสมจากสภาพอากาศปิด
เช็กอากาศก่อนออกจากบ้าน ทำให้เป็นนิสัยแล้วคุณจะรอดในฤดูฝุ่น
ยุคนี้คนกรุงต้องเล่นเกม “รู้ก่อน-กันก่อน” ตรวจ คุณภาพอากาศ ก่อนออกจากบ้านทุกวัน ไม่ต่างจากเช็กฝน เช็กจราจร โดยช่องทางที่หน่วยงานกรุงเทพฯ แนะนำ เช่น แอป AirBKK และช่องทางประชาสัมพันธ์ด้านสิ่งแวดล้อมของ กทม. รวมถึงระบบแจ้งเหตุแหล่งกำเนิดมลพิษผ่าน Traffy Fondue ถ้าเห็นควันดำ เผาขยะ หรือกิจกรรมผิดปกติในชุมชน
โหมดเอาตัวรอดในบ้าน ทำง่ายแต่ได้ผลจริง
คนจำนวนมากคิดว่าอยู่บ้านแล้วปลอดภัย แต่ถ้าบ้านเปิดหน้าต่างรับลมริมถนน หรือมีควันจากการทำอาหาร การจุดธูป การสูบบุหรี่ในบ้าน ฝุ่นและควันก็ยังสะสมได้
แนวทางดูแลบ้านในวันที่ค่าฝุ่นสูง
- ปิดช่องลมที่รับฝุ่นเข้ามาตรงๆ โดยเฉพาะห้องที่หันหน้าถนน
- ใช้เครื่องฟอกอากาศที่มีแผ่นกรอง HEPA และวางในจุดที่คนอยู่จริง เช่น ห้องนอน ห้องนั่งเล่น
- ทำความสะอาดแบบเปียกหรือใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดฝุ่น แทนการกวาดแห้งที่ทำให้ฝุ่นฟุ้ง
- ลดกิจกรรมที่สร้างควันในบ้าน เช่น ปิ้งย่าง จุดธูป เผากระดาษ
คีย์สำคัญคือ “ลดแหล่งกำเนิดในบ้าน” แล้วใช้การกรองช่วยเสริม เท่านี้ก็ลดการรับฝุ่นได้แบบรู้สึกได้จริง

สัญญาณเตือนจากร่างกาย แบบไหนควรหยุดและพบแพทย์
ถ้าวันนี้คุณเริ่มมีอาการต่อไปนี้ อย่าฝืน
- หายใจเหนื่อยง่ายผิดปกติ
- แน่นหน้าอก วิงเวียน
- ไอหนัก ไอถี่ หรือหอบ
- คนที่มีโรคปอด-หัวใจเดิม อาการกำเริบ แม้ใส่หน้ากากแล้ว
โดยเฉพาะเด็กเล็กและผู้สูงอายุ ถ้ามีไข้ร่วมกับหายใจเร็ว หรือซึมลง ควรพบแพทย์ทันที
กทม.เดินเกมรุก ตรวจสุขภาพปอดฟรี 19-23 ม.ค. ใครกังวลอย่าปล่อยผ่าน
ท่ามกลางสถานการณ์ฝุ่นที่กระทบ “ปอด” โดยตรง มีความเคลื่อนไหวที่คนกรุงควรรู้ คือโครงการ ตรวจปอดฟรี ด้วยรถเอกซเรย์ปอดเคลื่อนที่ของ กทม. ให้บริการแบบวอล์กอิน ไม่เสียค่าใช้จ่าย
ตารางออกหน่วย (เวลา 09.00-12.00 น.)
- 19 ม.ค. 2569 ชุมชนชอุ่ม 2 เขตประเวศ
- 22 ม.ค. 2569 วัดกระจัง เขตตลิ่งชัน
- 23 ม.ค. 2569 วัดพุทธบูชา เขตทุ่งครุ
เงื่อนไขสำคัญ
- อายุ 15 ปีขึ้นไป
- ไม่ต้องจองล่วงหน้า ลงทะเบียนหน้างาน
- จำกัดประมาณ 200 คนต่อจุด แนะนำไปเช้าๆ
ภาพรวมประเทศไทยก็ไม่เบา IQAir จัดอันดับมลพิษ เมืองใหญ่ต้องจับตา
รายงานข่าวช่วงเช้าระบุว่าเว็บไซต์ IQAir มีการจัดอันดับเมืองใหญ่ที่มีมลพิษมากที่สุดในช่วงเวลา 07.00-08.00 น. และมีการอ้างถึงอันดับของประเทศไทยในตารางจัดอันดับด้วย สะท้อนว่าเรื่องฝุ่นไม่ใช่ปัญหาเฉพาะจุด แต่เป็นเกมยาวที่ต้องอาศัยการลดแหล่งกำเนิดและการดูแลตัวเองควบคู่กันไป

สรุปคนกรุงต้องรู้วันนี้ ทำอะไรได้ทันทีเพื่อไม่ให้ฝุ่นเล่นงาน
- เช็กค่าฝุ่นก่อนออกจากบ้านทุกครั้ง ถ้าพื้นที่สีส้มให้ลดกิจกรรมกลางแจ้ง
- ใส่หน้ากากที่กระชับแนบหน้า โดยเฉพาะคนทำงานกลางแจ้งและคนเดินทาง
- ดูแลบ้านให้เป็นพื้นที่ปลอดฝุ่น ปิดช่องรับฝุ่น ลดควันในบ้าน และใช้การกรองช่วย
- กลุ่มเสี่ยงต้องเข้มกว่าปกติ ถ้ามีอาการผิดปกติอย่ารอให้หนัก
- ใครกังวลเรื่องปอด ใช้โอกาสตรวจสุขภาพปอดฟรีตามจุดบริการของ กทม.
ติดตาม ข่าวเด่น ข่าววันนี้ ที่ ข่าวการค้นหาที่มาแรงบ้านกีฬา

