น้ำมันโลกเริ่มคลี่คลาย “สิริพงศ์” ชี้ค่าโดยสาร-ขนส่งต้องทยอยลดตามต้นทุน

น้ำมันโลกเริ่มคลี่คลาย สัญญาณดีต่อค่าครองชีพประชาชน

สถานการณ์ราคาน้ำมันโลกเริ่มมีทิศทางที่ผ่อนคลายลง ทำให้ประเด็นเรื่องค่าโดยสารและค่าขนส่งกลับมาเป็นที่จับตามองอีกครั้ง เพราะน้ำมัน โดยเฉพาะน้ำมันดีเซล ถือเป็นต้นทุนสำคัญของระบบขนส่งทั้งรถโดยสารสาธารณะ รถบรรทุกสินค้า และบริการโลจิสติกส์ต่าง ๆ หากราคาน้ำมันลดลงต่อเนื่อง ประชาชนย่อมคาดหวังว่าค่าใช้จ่ายในการเดินทางและต้นทุนการขนส่งสินค้าควรลดลงตามไปด้วย

นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม เปิดเผยว่า เมื่อสถานการณ์น้ำมันโลกเริ่มดีขึ้น ค่าโดยสารและค่าขนส่งก็ควรปรับลดตามต้นทุนที่แท้จริง แต่การปรับราคาจะต้องเป็นไปอย่างค่อยเป็นค่อยไป เพราะที่ผ่านมาเมื่อราคาน้ำมันปรับขึ้น ผู้ประกอบการไม่ได้รับอนุญาตให้ขึ้นค่าโดยสารเต็มตามต้นทุนจริงทั้งหมด

ค่าโดยสาร-ค่าขนส่งต้องไหลลงตามราคาน้ำมัน

ประเด็นสำคัญอยู่ที่กลไกการปรับราคา ซึ่งภาครัฐมีการดูแลและกำหนดเพดานเพื่อไม่ให้ค่าโดยสารผันผวนแรงเกินไป ในช่วงก่อนหน้านี้มีการปล่อยให้ราคาขึ้นลงตามสถานการณ์บางช่วง เช่น ช่วงสงกรานต์ แต่ยังอยู่ภายใต้กรอบที่รัฐกำหนด ไม่ได้ปล่อยให้ปรับขึ้นอย่างอิสระ

นายสิริพงศ์ระบุว่า หากราคาน้ำมันปรับขึ้น ผู้ประกอบการก็สามารถขอปรับค่าโดยสารได้เพียงบางส่วน เช่น น้ำมันขึ้นหลายบาท ค่าโดยสารอาจปรับขึ้นได้เพียงระดับสตางค์เท่านั้น ดังนั้นเมื่อราคาน้ำมันเริ่มทยอยลดลง ค่าโดยสารและค่าขนส่งก็ควรค่อย ๆ ลดลงตามเช่นกัน เพื่อให้สะท้อนต้นทุนที่ลดลงและช่วยลดภาระประชาชน

ดีเซลคือต้นทุนหลักของระบบขนส่ง

ราคาน้ำมันดีเซลเป็นตัวแปรสำคัญของต้นทุนขนส่ง เพราะรถโดยสาร รถบรรทุก และระบบขนส่งสินค้าจำนวนมากยังพึ่งพาน้ำมันดีเซลเป็นหลัก เมื่อต้นทุนพลังงานสูงขึ้น ผู้ประกอบการต้องแบกรับภาระหนัก ทั้งค่าน้ำมัน ค่าซ่อมบำรุง ค่าแรงคนขับ และค่าใช้จ่ายในการเดินรถ

ข้อมูลจากกระทรวงคมนาคมสะท้อนว่า ราคาน้ำมันอาจมีสัดส่วนสูงถึงประมาณ 70 เปอร์เซ็นต์ของต้นทุนค่าโดยสารในบางกลุ่มขนส่ง หากน้ำมันปรับขึ้นแรง ต้นทุนจริงของผู้ประกอบการก็เพิ่มขึ้นมาก แต่ในทางปฏิบัติ ค่าโดยสารอาจปรับขึ้นได้ไม่เต็มจำนวน เพราะรัฐต้องคำนึงถึงผลกระทบต่อประชาชนและค่าครองชีพโดยรวม

รัฐยังต้องตรึงราคาเพื่อประคองทั้งประชาชนและผู้ประกอบการ

แม้ราคาน้ำมันโลกจะเริ่มคลี่คลาย แต่รัฐบาลยังจำเป็นต้องตรึงราคาในบางส่วน เพื่อไม่ให้เกิดแรงกระแทกทั้งฝั่งประชาชนและผู้ประกอบการ เพราะหากปล่อยให้ราคาขึ้นลงเร็วเกินไป คนเดินทางจะเดือดร้อนทันที ขณะเดียวกันผู้ประกอบการขนส่งก็อาจวางแผนต้นทุนได้ยาก

นายสิริพงศ์ระบุว่า ภาครัฐมีการสื่อสารกับผู้ประกอบการอย่างต่อเนื่อง และอาจมีแนวทางช่วยเหลือเพิ่มเติมในลักษณะ DLT รอบ 2 เพื่อช่วยผู้ประกอบการขนส่งในการตรึงราคาค่าโดยสาร พร้อมใช้สูตรคำนวณต้นทุนน้ำมันเข้ามาประกอบการพิจารณา เพื่อให้การปรับราคามีเหตุผล โปร่งใส และไม่สร้างภาระเกินจำเป็นกับฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง

ทำไมราคาน้ำมันลด แต่ค่าโดยสารอาจไม่ลดทันที

สิ่งที่ประชาชนหลายคนสงสัยคือ เมื่อราคาน้ำมันลดลงแล้ว ทำไมค่าโดยสารหรือค่าขนส่งจึงไม่ลดลงทันที คำตอบอยู่ที่โครงสร้างต้นทุนที่ไม่ได้มีแค่น้ำมันเพียงอย่างเดียว ผู้ประกอบการยังมีต้นทุนประจำ เช่น ค่ารถ ค่าอะไหล่ ค่าประกัน ค่าจ้างแรงงาน และต้นทุนการบริหารจัดการ

อีกด้านหนึ่ง ช่วงที่ราคาน้ำมันพุ่งสูง ผู้ประกอบการจำนวนมากอาจไม่ได้ปรับค่าโดยสารขึ้นเต็มตามต้นทุนจริง ทำให้เมื่อราคาน้ำมันลดลง การปรับลดค่าโดยสารจึงต้องพิจารณาจากต้นทุนเฉลี่ยในระยะหนึ่ง ไม่ใช่ดูจากราคาน้ำมันรายวันเพียงอย่างเดียว อย่างไรก็ตาม หากราคาน้ำมันลดลงต่อเนื่องและต้นทุนขนส่งลดลงชัดเจน ค่าโดยสารและค่าขนส่งก็ควรมีแนวโน้มลดลงตามอย่างเหมาะสม

ผลต่อประชาชนและราคาสินค้า

ค่าโดยสารและค่าขนส่งไม่ได้กระทบแค่คนเดินทางเท่านั้น แต่ยังเกี่ยวข้องกับราคาสินค้าทั้งระบบ เพราะค่าขนส่งเป็นต้นทุนสำคัญตั้งแต่ต้นทางการผลิตไปจนถึงหน้าร้าน หากต้นทุนขนส่งลดลง ผู้บริโภคอาจได้รับผลดีทางอ้อมผ่านราคาสินค้าที่มีแรงกดดันน้อยลง

สำหรับประชาชนทั่วไป การลดลงของค่าโดยสารจะช่วยบรรเทาค่าครองชีพโดยตรง โดยเฉพาะกลุ่มที่ต้องเดินทางทุกวัน เช่น คนทำงาน นักเรียน นักศึกษา และผู้มีรายได้น้อย ส่วนภาคธุรกิจ หากค่าขนส่งลดลง ก็ช่วยให้ต้นทุนการกระจายสินค้าลดลง เพิ่มโอกาสในการแข่งขัน และช่วยให้ระบบเศรษฐกิจหมุนเวียนได้ดีขึ้น

บทสรุป

ทิศทางน้ำมันโลกที่เริ่มคลี่คลายถือเป็นสัญญาณบวกต่อทั้งประชาชน ผู้ประกอบการ และภาคขนส่ง แต่การปรับลดค่าโดยสารและค่าขนส่งยังต้องอาศัยจังหวะที่เหมาะสม พร้อมกลไกดูแลจากภาครัฐ เพื่อให้ราคาสะท้อนต้นทุนจริงโดยไม่ทำให้ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งได้รับผลกระทบหนักเกินไป

ประเด็นนี้จึงไม่ใช่แค่เรื่องราคาน้ำมันลดแล้วค่าโดยสารต้องลดทันที แต่เป็นเรื่องของการบริหารสมดุลระหว่างต้นทุนพลังงาน ค่าครองชีพประชาชน และความอยู่รอดของผู้ประกอบการขนส่ง หากภาครัฐคุมจังหวะได้ดี ประชาชนก็มีโอกาสเห็นภาระค่าเดินทางและค่าขนส่งลดลงอย่างเป็นรูปธรรมมากขึ้น ติดตาม ข่าวเด่น ข่าววันนี้ ที่ ข่าวการค้นหาที่มาแรงบ้านกีฬา